Promocija knjige „Sjaj crnog” Veljka Radosavljevića u izdanju Filmskog centra Srbije, održana je u Leskovačkom kulturnom centru u sklopu pratećeg programa 12. izdanja Leskovačkog internacionalnog festivala filmske režije LIFFE. O knjizi koja se bavi fenomenom crnog talasa u istoriji srpskog filma govorili su autor Veljko Radosavljević i Miroljub Stojanović, urednik izdavačkog sektora Filmskog centra Srbije.

Tim povodom, Veljko Radosavljević ukazao je na to da je knjigom želeo da objasni pravi fenomen crnog talasa:

„Probao sam ovom knjigom da pokažem da su okruženje i društveni kontekst tog doba omogućili da filmovi crnog talasa nastanu, da ništa nije slučajno. Šezdesete godine u čitavom svetu predstavljale su doba opšteg procvata, osvajanja liberalnih i novih ideja, kako u stripu tako i u pozorištu, slikarstvu, muzici, pa samim tim i u filmu. Jugoslovenski film tog vremena je nekako odgovorio na to, pogotovo srpski. Ako gledamo realno, crni talas, makar u onom što se pod tim podrazumeva, bio je srpski „pokret“, kako ga mnogi tretiraju“. Radosavljević je dodao da se crni talas može najpre poistovetiti sa srpskom kinematografijom. „Ono što se podrazumeva crnim talasom u bivšoj Jugoslaviji manje-više je bilo vezano za Srbiju. Ova knjiga je meni bila interesantna avantura tokom koje sam otkrivao stvari i potom ih povezivao. Nadam se da sam uspeo da u određenoj meri objasnim ljudima koji o tome imaju romantičnu predstavu, da ne kažem pogrešnu, da shvate kako je uopšte došlo do toga da jedna kinematografija koja je ʼ45. godine bila na nuli, dvadeset godina kasnije proizvodi filmove koji su u tehničkom, vizuelnom i sadržajnom smislu bili na jednom visokom nivou.“

Ovo delo nije samo nov doprinos sagledavanju fenomena crnog talasa u srpskoj kinematografiji, nego, između ostalog, i svojevrsni kritički dijalog sa delima prethodnika. 

Miroljub Stojanović, urednik izdavaštva Filmskog centra Srbije istakao je značaj ove knjige:

„Jako smo ponosni i srećni što je ova knjiga izašla. Shodno teoriji Ranka Munitića da se kvalitet jednog dela vidi tek u oštroj konkurenciji sa nizom dela na istu temu, podsećam da je o crnom talasu na našem tržištu knjiga objavljeno tri naslova koja se bave tom problematikom. Ova knjiga je umnogome različita od svih drugih. Njen veliki kvalitet je, između ostalog, što vodi svojevrsni dijalog sa trojicom prethodnika – sa autorima koji su o ovom fenomenu i dragulju jugoslovenske i srpske kinematografije svojevremeno pisali. Knjiga je vrlo metodična, sistematična, lucidna, duboko analitična i bavi se svim aspektima srpske filmske kulture, odnosno onog zlatnog doba koje je okarakterisano kao crni talas. „Sjaj crnog“ je knjiga koja zaslužuje pažnju, i moram priznati da mi je jako drago što je prva vanbeogradska promocija ove knjige organizovana upravo na ovom festivalu.“

Veljko Radosavljević diplomirao je i magistrirao na Fakultetu dramskih umetnosti, odsek za filmsku i TV režiju, kao jedan od najboljih studenata generacije. Publicistikom se bavio još od studentskih dana, a studija „Sjaj crnog“ nastala je iz prve verzije njegovog magistarskog rada i sastoji se iz dva važna sloja: prvi otkriva kako se stizalo do filma, a drugi je kritička valorizacija u skladu sa savremenim estetsko-sinematičkim standardima. Radosavljević zapravo rekonstruiše osnove kulturne politike i načine konstituisanja filmske proizvodnje tokom proteklih decenija.

Foto: Ivan Stojanovi